άρθρα

τα άρθρα της κλίκας

Μια από τις κύριες διαφορές του ρεμπέτικου από το σύγχρονο «λαϊκό» τραγούδι είναι και η πηγή της έμπνευσης του δημιουργού. Το ρεμπέτικο αντλεί τη θεματολογία του σε μεγάλο βαθμό από την καθημερινότητα, «φωτογραφίζοντας» το κοινωνικό περιβάλλον των δημιουργών του. Η ηθογραφική αυτή διάστασή του το καθιστά θαυμάσια πηγή σκιαγράφησης της κοινωνικής πραγματικότητας στη χώρα μας την περίοδο που αυτό ακμάζει, δηλαδή κατά το δεύτερο τέταρτο του εικοστού αιώνα.

Πολλές φορές συναντούσα στο δρόμο διάφορους παράξενους τύπους και στεκόμουνα και τους χάζευα. Μου άρεσαν αυτές οι γραφικότητες. Μια μέρα, δίπλα στα Προπύλαια του Πανεπιστημίου, σ' ένα πτυσσόμενο καρεκλάκι, καθόταν ένας τυφλός γέρος. Έπαιζε φάλτσα ένα ακορντεόν και είχε μπροστά του ένα πιατάκι για να του ρίχνουνε κέρματα οι περαστικοί.

Μανόλης Αναγνωστάκης

Η φωνή των ηττημένων του εμφυλίου, ο Μανόλης Αναγνωστάκης, ο ποιητής πολίτης, έφυγε από κοντά μας. Γεννήθηκε το '25 στη Θεσσαλονίκη, όπου σπούδασε και εργάσθηκε σαν γιατρός ακτινολόγος ως το '78, οπότε μετακόμισε στην Αθήνα. Άνθρωπος εκούσια μοναχικός, ουσιώδης αλλά και είρωνας. Ποίησε ποίηση για μια γενιά πολλαπλά λαβωμένη. Ας μην μας διαφεύγει πως ο εμφύλιος ήταν ένας πόλεμος που παρατάθηκε σιωπηρά ως το '74, αφήνοντας πίσω του πολλά ψόφια και ζωντανά πτώματα. Αλλά και ποίηση. Ποίηση ματωμένη αλλά σημαντική.

Κριτική παρουσίαση ενός σημαντικού δίσκου

Μάνου Χατζιδάκι: «Τα πέριξ»
LP: ΠΟΛΥΤΡΟΠΟΝ/LYRA 3951, 1974
ανατύπωση σε CD: ΠΟΛΥΤΡΟΠΟΝ/LYRA CD-1151, 1990
ανατύπωση σε CD: LYRA MP-3951, 1996

Ο Μιχάλης Γενίτσαρης γεννήθηκε στις 15 Ιούνη του 1917 στην Αγιά Σοφιά του Πειραιά, σε ένα σπίτι της οδού Αίμου. Ο πατέρας του διατηρούσε εκείνη την εποχή μπιραρία στην οδό Ανδριανουπόλεως και Παλαμηδίου στον Πειραιά που την ημέρα λειτουργούσε ως μαγειρείο και το βράδυ σερβίριζε μπίρα «μετά μουσικής». Τα γράμματα δεν τα 'παιρνε ο Γενίτσαρης. Η εποχή του σχολείου ήτανε σύντομη και οδυνηρή γι' αυτόν. Έβγαλε τη δευτέρα δημοτικού και στη συνέχεια μπήκε στη δουλειά ως παραγιός με πολλές κοπάνες. Μικρό παιδί ήτανε ακόμη και η βιοπάλη είχε αρχίσει για το Γενίτσαρη.

Η συντριπτική πλειοψηφία των επαγγελματιών μουσικών ξεκίνησαν την ενασχόλησή τους για ψυχαγωγικούς λόγους ως ερασιτέχνες. Τι γίνεται λοιπόν όταν το μεράκι γίνεται επάγγελμα, όταν δηλαδή γίνεται βασικό μέσο επιβίωσης; Θέσαμε το ερώτημα σε δύο καταξιωμένους μπουζουξήδες κι αυτοί μας απάντησαν: